Szybkość w dzisiejszej piłce nożnej to jeden z kluczowych elementów. Szybkość poruszania się z piłką i bez piłki, szybkość reagowania, szybkość działania i wykonywania określonych ruchów, reakcja na wydarzenia boiskowe. Młodszy wiek szkolny, czyli 7-12 lat, to tak zwany “złoty wiek sprawności”, w wieku tym występują niezwykle sprzyjające warunki do rozwoju niemalże wszystkich zdolności motorycznych oraz do znacznego poprawienia sprawności fizycznej.

Chciałbym dzisiaj wprowadzić Cię w temat treningu szybkości u dzieci, dlatego postaram skupić się na podstawach. W kolejnym wpisie dotyczącym szybkości podam przykładowe ćwiczenia na rozwój szybkości i troszkę rozszerzę ten wątek.

Tak jak wspomniałem we wstępie wiek 7-12 lat to “złoty wiek sprawności” i należy trzeba to wykorzystać! Skupiając się na szybkości jest to najlepszy moment na rozwój tej zdolności. Zwłaszcza, że szybkość jest zdolnością, w której braki w rozwoju będzie ciężko nadrobić. Nie da się już znacząco poprawić szybkości u piłkarza w wieku np. 25 lat. Czytałem kiedyś wypowiedź trenera Edwarda Kowalczuka (trenera przygotowania motorycznego Hannover 96), że u dziecka między 9 a 12 rokiem życia można poprawić nawet o 25%. Dwadzieścia pięć procent! Wyobraź sobie, że cała Twoja drużyna porusza się i reaguje na boisku szybciej o jedną czwartą czasu!

Wracają do tytułowego wprowadzenia. Szybkość to składowa trzech podstawowych elementów – czas reakcji, czas pojedynczego ruchu, częstotliwość ruchów (ich maksymalna ilość w danym czasie). Kształtowanie szybkości to:

• wykonywanie ćwiczeń z maksymalną lub prawie maksymalną szybkością,
• krótki czas wykonywania ćwiczeń,
• przerwy praktycznie do pełnego wypoczynku by kolejne ćwiczenie wykonać z maksymalną prędkością,
• ćwiczenia podobne strukturalnie do zadania startowego
• wplatanie ćwiczeń w ułatwionych warunkach (by uzyskać szybkość większą niż w warunkach normalnych),
• nie tylko trening właściwy szybkości, ale także trening wspomagający (koordynacja, siła, gibkość).

W przypadku piłki nożnej skupił bym się na punkcie “ćwiczenia podobne strukturalnie do zadania startowego”, czyli do meczu. Należy dobierać ćwiczenia tak, by zadanie przypominało to co robimy na boisku. Cały trening piłki nożnej idzie obecnie w tym kierunku, z szybkością jest podobnie.

Czym więc charakteryzuje się szybkość w piłce nożnej? Otóż są to:

• krótkie odcinki biegu,
• zrywy,
• krótkie przyspieszenia,
• częste zmiany tempa i kierunku biegu,
• szybkość reakcji,
• szybkość z piłką.

Stosujemy więc ćwiczenia odwzorowujące te warunki meczowe, czyli zwłaszcza sprinty na krótkich odcinkach i ze zmianami kierunku biegu, z obrotami, z różnych pozycji wyjściowych (np. po wyskoku do piłki, czy z leżenia po wślizgu lub przeskakując nad przeciwnikiem robiącym wślizg). Dobrym materiałem, który pokazuje sens tego o czym piszę jest film z Cristiano Ronaldo pod tytułem “Tested to the Limit”:

Cristiano Ronaldo przegrywa starcie ze sprinterem na prostym odcinku o długości 25 metrów, jednak jest lepszy o ponad pół sekundy w slalomie, krótkim odcinku ze zmianami kierunku biegu. To właśnie pokazuje różnicę w szybkości typowo lekkoatletycznej, a tej piłkarskiej. Piłkarz biegnie przy obniżonym środku ciężkości, biodra utrzymuje niżej i jest pochylony, łatwiej mu zmienić kierunek biegu, zrobić zwrot. Szybciej przyspiesza na pierwszych metrach i szybciej się zatrzymuje. Zapewne różnica wyszła, by jeszcze większa gdyby dołożyć Panom z tego testu piłkę! Biorąc pod uwagę technikę Cristiano, różnica mogłaby iść w kilka sekund. Dlatego tak ważne jest, by szybkość kształtować odpowiednio do dyscypliny, w której będziemy ją wykorzystywać.

W kolejnym wpisie pokażę Ci kilka przykładowych ćwiczeń na szybkość w piłce nożnej. Chciałbym się także skupić (być może w kolejnym, osobnym wpisie) na szybkości reakcji, która jest niezwykle ważna w piłce nożnej, na boisku.